ÖZ
Amaç
Korunmuş ejeksiyon fraksiyonlu kalp yetersizliğinde (HFpEF) sağ kalp tutulumu giderek daha fazla önem kazanmaktadır; ancak erken dönemde ortaya çıkan fonksiyonel bozukluklar, konvansiyonel ekokardiyografik parametrelerle saptanamayabilir. Bu çalışmada, HFpEF tanılı hastalarda sağ ventrikül ve sağ atriyum fonksiyonlarının, konvansiyonel ekokardiyografi ve iki boyutlu benek takibi yöntemiyle elde edilen miyokardiyal deformasyon parametreleri kullanılarak değerlendirilmesi amaçlanmıştır.
Yöntemler
Bu kesitsel çalışmada, Ocak 2020–Ocak 2022 tarihleri arasında dekompanse kalp yetersizliği nedeniyle hastaneye yatırılan HFpEF tanılı hastalar değerlendirildi. Tüm hastaların sol ventrikül ejeksiyon fraksiyonu ≥%50 idi ve kapsamlı transtorasik ekokardiyografik inceleme yapıldı. Sağ ventrikül ve sağ atriyumun yapısal ve fonksiyonel özellikleri; konvansiyonel ekokardiyografik ölçümler, Doppler ve doku Doppler parametreleri ile iki boyutlu benek takibi yöntemiyle elde edilen strain değerleri kullanılarak analiz edildi. Bulgular, yaş ve cinsiyet açısından benzer özelliklere sahip kontrol grubu ile karşılaştırıldı.
Bulgular
Sol ventrikül boyutları ve sistolik fonksiyon parametreleri HFpEF ve kontrol grupları arasında benzerdi. Buna karşılık, HFpEF grubunda sağ ventrikül diyastolik alanı ve sağ atriyum sistol sonu alanı anlamlı olarak daha büyüktü. Konvansiyonel sağ ventrikül fonksiyon parametrelerinin erken fonksiyonel bozukluğu saptamadaki duyarlılığı sınırlıydı. İki boyutlu (2B) benek takibi ekokardiyografisi ile HFpEF hastalarında sağ ventrikül global longitudinal strain ve serbest duvar strain değerlerinin anlamlı olarak azaldığı saptandı. Ayrıca sağ atriyum rezervuar ve kontraksiyon fazı strain değerleri düşük bulunurken, kondüit fazı strain değerlerinde gruplar arasında anlamlı fark izlenmedi.
Sonuç
2B benek takibi ekokardiyografisi, HFpEF hastalarında konvansiyonel ekokardiyografik değerlendirme ile saptanamayabilecek subklinik sağ ventrikül ve sağ atriyum disfonksiyonunu ortaya koyabilmektedir. Miyokardiyal deformasyon analizinin rutin değerlendirmeye eklenmesi, bu hasta grubunda sağ kalp tutulumunun daha kapsamlı biçimde değerlendirilmesine katkı sağlayabilir.
Anahtar Kelimeler:
Kalp yetersizliği, sağ ventrikül, sağ atriyum, korunmuş ejeksiyon fraksiyonu
Kaynaklar
1Brouwers FP, de Boer RA, van der Harst P, Voors AA, Gansevoort RT, Bakker SJ, et al. Incidence and epidemiology of new onset heart failure with preserved vs. reduced ejection fraction in a community-based cohort: 11-year follow-up of PREVEND. Eur Heart J. 2013; 34: 1424-31.
2van Riet EE, Hoes AW, Wagenaar KP, Limburg A, Landman MA, Rutten FH. Epidemiology of heart failure: the prevalence of heart failure and ventricular dysfunction in older adults over time. A systematic review. Eur J Heart Fail. 2016; 18: 242-52.
3Ghio S, Temporelli PL, Klersy C, Simioniuc A, Girardi B, Scelsi L, et al. Prognostic relevance of a non-invasive evaluation of right ventricular function and pulmonary artery pressure in patients with chronic heart failure. Eur J Heart Fail. 2013; 15: 408-14.
4Mohammed SF, Hussain I, AbouEzzeddine OF, Takahama H, Kwon SH, Forfia P, et al. Right ventricular function in heart failure with preserved ejection fraction: a community-based study. Circulation. 2014; 130: 2310-20.
5Tadic M. Multimodality evaluation of the right ventricle: an updated review. Clin Cardiol. 2015; 38: 770-6.
6Pieske B, Tschöpe C, de Boer RA, Fraser AG, Anker SD, Donal E, et al. How to diagnose heart failure with preserved ejection fraction: the HFA-PEFF diagnostic algorithm: a consensus recommendation from the Heart Failure Association (HFA) of the European Society of Cardiology (ESC). Eur Heart J. 2019; 40: 3297-317.
7McDonagh TA, Metra M, Adamo M, Gardner RS, Baumbach A, Böhm M, et al. 2021 ESC Guidelines for the diagnosis and treatment of acute and chronic heart failure: developed by the Task Force for the diagnosis and treatment of acute and chronic heart failure of the European Society of Cardiology (ESC), with the special contribution of the Heart Failure Association (HFA) of the ESC. Eur Heart J. 2021; 42: 3599-726.
8Schneider M, Binder T. Echocardiographic evaluation of the right heart. Wien Klin Wochenschr. 2018; 130: 413-20.
9Galderisi M, Cosyns B, Edvardsen T, Cardim N, Delgado V, Di Salvo G, et al. Standardization of adult transthoracic echocardiography reporting in agreement with recent chamber quantification, diastolic function, and heart valve disease recommendations: an expert consensus document of the European Association of Cardiovascular Imaging. Eur Heart J Cardiovasc Imaging. 2017; 18: 1301-10.
10Kjaergaard J, Snyder EM, Hassager C, Oh JK, Johnson BD. Impact of preload and afterload on global and regional right ventricular function and pressure: a quantitative echocardiography study. J Am Soc Echocardiogr. 2006; 19: 515-21.
11Berglund F, Piña P, Herrera CJ. Right ventricle in heart failure with preserved ejection fraction. Heart. 2020; 106: 1798-804.
12Rothschild E, Baruch G, Kaplan A, Laufer-Perl M, Beer G, Kapusta L, et al. The prognostic value of right ventricular strain and mechanical dispersion on mortality in patients with normal left ventricle function. Int J Cardiol. 2023; 372: 130-7.
13Melenovsky V, Hwang SJ, Lin G, Redfield MM, Borlaug BA. Right heart dysfunction in heart failure with preserved ejection fraction. Eur Heart J. 2014; 35: 3452-62.
14Obokata M, Reddy YNV, Borlaug BA. The role of echocardiography in heart failure with preserved ejection fraction: What do we want from imaging? Heart Fail Clin. 2019; 15: 241-56.