Polı̇kı̇stı̇k Over Morfolojı̇sı̇nı̇n Tanısında İkı̇ ve Üç Boyutlu Ultrasonografı̇nı̇n Karşılaştırılması: Seçı̇lmemı̇ş Kadınlarda Kesı̇tsel Bı̇r Çalışma

Zuhal Yapıcı Coşkun; Gürkan Bozdağ; Bülent Okan Yıldız; İbrahim Esinler; Hakan Yaralı

doi:10.12996/gmj.2026.4561

ÖZ

Amaç

Bu çalışmanın amacı fertil çağda olan seçilmemiş kadın populasyonunda iki boyutlu (2D) ve üç boyutlu (3D) ultrasonografi (US) ile yumurtalıkların görünümünü karşılaştırmak ve 3D'nin polikistik over sendromu (PKOS) tanı olasılığını değiştirip değiştirmediğini değerlendirmektir.

Yöntemler

Bu kesitsel çalışma seçilmemiş bir kadın popülasyonunda PKOS tanısı alan hastalar arasında (n = 115) yapılmıştır. Birincil sonuç ölçümleri 2 boyutlu ve 3 boyutlu US ile antral folikül sayısı (AFC) ve over hacmi (OV) idi. 2D ve 3D US'nin uyumu Bland-Altman grafiği ile test edilmiştir.

Bulgular

2D ve 3D ile ortalama AFC 10,3 ± 4,8 ve 11,2 ± 5,5 (p = 0,61) iken, 2D ve 3D ile tahmin edilen OV 7,5 ± 3,0 ve 9,6 ± 4,0 (p < 0,001) mL idi. AFC tahmini için 2D ve 3D arasındaki ortalama sapma (uyumun üst ve alt sınırları) -0,17 (-8,45 ila 8,11) idi. OV için ilgili rakam -1,99 (-7,72 ila 3,75) mL idi. Dolayısıyla, 3D OV için %22,5 daha büyük değerler ortaya koymuş ve Rotterdam kriterlerine göre ek olarak 2 PKOS vakası daha tespit etmiştir.

Sonuç

3D US daha büyük OV değerleri vermekte ve hafifçe daha fazla sayıda kadına PKOS tanısı konmasına yardımcı olmaktadır. PKOM tanısı ile ilgili endişeler esas olarak antral folikül sayımına odaklansa da, bu bulgular sendromun tanısında OV'nin güvenilirliğini de vurgulamaktadır. Bu bulgular ovaryan ölçümlerin değerlendirilmesi ve tanısal kriterlerin uygulanmasında görüntüleme tekniği ve modalitesinin göz önünde bulundurulmasını önermektedir.

Anahtar Kelimeler:

Ultrason, polikistik over sendromu, antral folikül sayımı, üç boyutlu ultrasonografi

Kaynaklar

Dewailly D, Gronier H, Poncelet E, Robin G, Leroy M, Pigny P, et al. Diagnosis of polycystic ovary syndrome (PCOS): revisiting the threshold values of follicle count on ultrasound and of the serum AMH level for the definition of polycystic ovaries. Hum Reprod. 2011; 26: 3123-6.

Zawadzki JK, Dunaif A. Diagnostic criteria for polycystic ovary syndrome. In: Dunaif A, Givens JR, Haseltine F, Merriam GR, editors. Polycystic ovary syndrome. Boston: Blackwell Scientific Publications; 1992. p. 377-84.

Rotterdam ESHRE/ASRM-Sponsored PCOS Consensus Workshop Group. Revised 2003 consensus on diagnostic criteria and long-term health risks related to polycystic ovary syndrome. Fertil Steril. 2004; 81: 19-6.

CrossRef PubMed Google Scholar

Azziz R, Carmina E, Dewailly D, Diamanti-Kandarakis E, Escobar-Morreale HF, Futterweit W, et al. Positions statement: criteria for defining polycystic ovary syndrome as a predominantly hyperandrogenic syndrome: an Androgen Excess Society guideline. J Clin Endocrinol Metab. 2006; 91: 4237-28.

Lujan ME, Jarrett BY, Brooks ED, Reines JK, Peppin AK, Muhn N, et al. Updated ultrasound criteria for polycystic ovary syndrome: reliable thresholds for elevated follicle population and ovarian volume. Hum Reprod. 2013; 28: 1361-7.

Yildiz BO, Bozdag G, Yapici Z, Esinler I, Yarali H. Prevalence, phenotype and cardiometabolic risk of polycystic ovary syndrome under different diagnostic criteria. Hum Reprod. 2012; 27: 3067- 6.

Ferriman D, Gallwey JD. Clinical assessment of body hair growth in women. J Clin Endocrinol Metab. 1961; 21: 1440-7.

CrossRef PubMed Google Scholar

Yildiz BO, Bolour S, Woods K, Moore A, Azziz R. Visually scoring hirsutism. Hum Reprod Update. 2010; 16: 51-64.

CrossRef PubMed Google Scholar

Rotterdam ESHRE/ASRM-Sponsored PCOS consensus workshop group. Revised 2003 consensus on diagnostic criteria and long-term health risks related to polycystic ovary syndrome (PCOS). Hum Reprod. 2004; 19: 41-7.

CrossRef PubMed Google Scholar

Azziz R, Woods KS, Reyna R, Key TJ, Knochenhauer ES, Yildiz BO. The prevalence and features of the polycystic ovary syndrome in an unselected population. J Clin Endocrinol Metab. 2004; 89: 2745-9.

Bland JM, Altman DG. Statistical methods for assessing agreement between two methods of clinical measurement. Lancet. 1986; 1: 307-10.

CrossRef PubMed Google Scholar

Yoo RY, Sirlin CB, Gottschalk M, Chang RJ. Ovarian imaging by magnetic resonance in obese adolescent girls with polycystic ovary syndrome: a pilot study. Fertil Steril. 2005; 84: 985-10.

CrossRef PubMed Google Scholar

Nardo LG, Buckett WM, Khullar V. Determination of the best-fitting ultrasound formulaic method for ovarian volume measurement in women with polycystic ovary syndrome. Fertil Steril. 2003; 79: 632-1.

CrossRef PubMed Google Scholar

Scheffer GJ, Broekmans FJ, Bancsi LF, Habbema JD, Looman CW, Te Velde ER. Quantitative transvaginal two- and three- dimensional sonography of the ovaries: reproducibility of antral follicle counts. Ultrasound Obstet Gynecol. 2002; 20: 270-5.

CrossRef PubMed Google Scholar

Deb S, Jayaprakasan K, Campbell BK, Clewes JS, Johnson IR, Raine-Fenning NJ. Intraobserver and interobserver reliability of automated antral follicle counts made using three-dimensional ultrasound and SonoAVC. Ultrasound Obstet Gynecol. 2009; 33: 477-83.

CrossRef PubMed Google Scholar

Bozdag G, Salman MC, Mumusoglu S, Yapici Z, Gunalp S. Is ovarian volume estimation reliable when compared with true volume? Am J Obstet Gynecol. 2012; 206: 44.e1-4.

CrossRef PubMed Google Scholar

Dewailly D, Lujan ME, Carmina E, Cedars MI, Laven J, Norman RJ, et al. Definition and significance of polycystic ovarian morphology: a task force report from the Androgen Excess and Polycystic Ovary Syndrome Society. Hum Reprod Update. 2014; 20: 334-52.

CrossRef

Teede HJ, Tay CT, Laven J, Dokras A, Moran LJ, Piltonen TT, et al. Recommendations from the 2023 International Evidence-based Guideline for the Assessment and Management of Polycystic Ovary Syndrome†. Hum Reprod. 2023; 38: 1655-79.

Wei L, Wu F, Zhang J, Li J, Yang D, Wen G. Evaluation of endocrine and metabolic changes in polycystic ovary syndrome by ultrasonic ımaging features under an ıntelligent algorithm. Comput Math Methods Med. 2022; 2022: 1411943.